NZG Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ)

Meer dan 40% van de Nederlanders krijgt in zijn leven te maken met een psychische aandoening. Daaronder vallen bijvoorbeeld depressie, ADHD, angststoornissen, schizofrenie en dementie. De meeste mensen zoeken hulp voor hun aandoening, maar slechts een vijfde bezoekt de geestelijke gezondheidszorg (ggz). Het kabinet past in 2012 de vergoedingen in het basispakket van de ggz aan.

Behandeling van psychische problemen
Behandeling van psychische problemen begint vaak bij de huisarts. Als deze zorg niet toereikend is, dan gaan mensen naar intensievere vormen van behandeling.

Genezen van psychische problemen
Voor lichte psychische problemen kunnen mensen terecht bij de huisarts of een psycholoog. Die geven zogenaamde ‘eerstelijnszorg'. De eerste 8 sessies worden voor het grootste deel vergoed uit het basispakket van de zorgverzekering. In 2012 worden de eerste 5 sessies bij de psycholoog vergoed.

Voor zwaardere psychische klachten, zoals angsten, depressies en verslaving, is er tweedelijnszorg. Deze wordt gegeven door een psychiater, psychotherapeut of een psycholoog. Een tweedelijns behandeling kan bestaan uit een wekelijks gesprek, dagbehandeling, medicijnen of zelfs opname in een ggz-instelling. Voor behandelingen in de tweedelijns ggz-zorg wordt een eigen bijdrage gevraagd.

Het doel van eerste- en tweedelijnsbehandelingen is om iemand te genezen. Of om te voorkomen dat de klachten erger worden.

Niet-geneeskundige zorg bij psychische problemen
Sommige zorg is niet gericht op het psychisch probleem zelf, maar op de gevolgen ervan. Denk bijvoorbeeld aan een vaardigheidstraining of hulp om zelfstandig te kunnen wonen.

Een Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ) bij u in de buurt bepaalt of u recht heeft op niet-geneeskundige zorg en om wat voor soort zorg het precies moet gaan.

Dwang in de geestelijke gezondheidszorg
Als patiënten een gevaar vormen voor zichzelf of hun omgeving, kunnen ze gedwongen worden opgenomen. De Wet bijzondere opnemingen in psychiatrische ziekenhuizen (Wet bopz) regelt de rechten van patiënten bij een gedwongen opname.

De huidige Wet bopz geldt zowel voor psychiatrisch patiënten als voor verstandelijk gehandicapten en mensen met dementie. De Rijksoverheid wil voor deze 2 groepen 2 aparte regelingen treffen. De Wet bopz wordt daarom vervangen door 2 nieuwe wetten:

  • Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg zal gelden voor psychiatrisch patiënten;
  • en de Wet Zorg en dwang voor verstandelijk gehandicapten en dementen.

Beide wetsvoorstellen liggen ter behandeling bij de Tweede Kamer.

Familievertrouwenspersoon
In het Wetsvoorstel verplichte ggz worden familieleden meer betrokken bij de beslissing of gedwongen zorg nodig is. Hierbij kunnen zij hulp krijgen van familievertrouwenspersonen. Een familievertrouwenspersoon (fvp) ondersteunt familieleden van psychiatrische patiënten in hun contact met de hulpverlener, de behandelaar of de instelling. Op de website van Landelijke Stichting Familievertrouwenspersoon zijn fvp's uit elke provincie te vinden.

Uitgebreide informatie over gedwongen opname van mensen met psychische problemen, een verstandelijke beperking of geheugenproblemen leest u op dwangindezorg.nl.

Bescherming van patiënten in de ggz
Het Landelijk Platform GGZ (LPGGz) vertegenwoordigt 20 ggz-organisaties die actief zijn op het gebied van zelfhulp, belangenbehartiging en voorlichting. De organisatie wil de positie verbeteren van mensen met psychische problemen en hun familie en/of directe naasten.

Patiëntveiligheid ggz vergroten
Patiënten in de ggz mogen geen psychische of lichamelijke schade oplopen omdat zorgverleners zich niet aan professionele standaarden houden. GGZ Nederland voert daarom het programma ‘Veilige zorg, ieders zorg' uit. Het doel is onbedoelde en vermijdbare schade bij patiënten in de ggz zoveel mogelijk te beperken.

Zelfmoord voorkomen
Ongeveer de helft van het jaarlijks aantal zelfmoorden wordt gepleegd door cliënten van de geestelijke gezondheidszorg. Daarom richt de Rijksoverheid zich bij de preventie van zelfmoord op een goede behandeling van psychische stoornissen en verslavingen.

De Rijksoverheid wil met maatregelen uit de Beleidsagenda suïcidepreventie de zorg aan suïcidale personen verbeteren en meer gegevens verkrijgen over zelfmoord.

Enkele maatregelen uit de Beleidsagenda:

  • Het ministerie van VWS heeft subsidie verstrekt aan de externe link: Stichting 113 Online, die online en telefonische hulpverlening biedt aan mensen met zelfmoordgedachten.
  • Het Trimbos-instituut heeft een externe link: Kwaliteitsdocument Ketenzorg bij suïcidaliteit opgesteld, dat organisaties leert hoe ze beter kunnen samenwerken om zelfmoord te voorkomen.
  • GGD Nederland, de organisatie van zorgondernemers ActiZ en het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) doen externe link: onderzoek naar zelfmoordgedachten en zelfmoordpogingen van volwassenen en ouderen.

Bron: Rijksoverheid

NZG Algemeen Informatie

NZG Nieuwsoverzicht Algemeen