NZG Aambeien

Aambeien zijn opgezwollen en uitgezakte zwellichamen. In de endeldarm, vlak boven de anus, bevinden zich deze zwellichamen. Dit zijn sponsachtige netwerken van bloedvaatjes. Zwellichamen spelen een belangrijke rol bij het afsluiten van de anus. Als de zwellichamen te veel opzwellen en uitzakken spreken we van aambeien. Aambeien kunnen in de anus zitten. Dit noemen we inwendige aambeien.

Soms zijn de zwellichamen zo opgezwollen dat ze naar buiten uitpuilen. In dat geval spreken we van uitwendige aambeien. Aambeien komen vrij veel voor. Vooral mensen boven de 50 jaar hebben last van aambeien. Aambeien zijn in feite onschuldig, maar veel mensen ondervinden er last van. Aambeien komen bij vrouwen vaker voor dan bij mannen.

Inhoud
Oorzaken
Verschijnselen
Diagnose
Behandeling

Oorzaken
De belangrijkste oorzaak van aambeien is verstopping. Bij verstopping gaat de ontlasting moeizamer omdat deze te hard is. Hierdoor gaat men harder persen als er ontlasting komt en ontstaat er te veel druk op de zwellichamen. Deze kunnen geïrriteerd raken, opzwellen en uitzakken waardoor er aambeien ontstaan.

Andere oorzaken van aambeien zijn:

  • Te weinig lichaamsbeweging
    Mensen die weinig bewegen hebben vaak een harde, droge ontlasting. Daarnaast kan veel zitten de druk op de anus verhogen. Aambeien komen daardoor vaker voor bij mensen die een zittend beroep hebben, zoals vrachtwagenchauffeurs.
  • Overgewicht
    Een te hoog lichaamsgewicht verhoogt de druk op de anus, en kan daarnaast ook een oorzaak zijn van verstopping.
  • Zwangerschap
    Tijdens de zwangerschap en de bevalling hebben vrouwen een verhoogd risico op aambeien.

Verschijnselen
Aambeien kunnen jeuk, pijn of een branderig gevoel aan de anus veroorzaken. Aambeien zijn erg kwetsbaar en kunnen gemakkelijk gaan bloeden als men naar het toilet gaat. Dit is zichtbaar als helderrood bloed op de ontlasting of bij het afvegen. Ook kan een aambei zomaar gaan bloeden. Bloed bij de ontlasting wordt in veel gevallen veroorzaakt door inwendige of uitwendige aambeien. Als aambeien naar buiten zakken, kan dit een vervelend, drukkend en pijnlijk gevoel geven.

Bloedverlies wordt echter niet altijd door aambeien veroorzaakt. Het kan ook duiden op een ontsteking, een poliep of een tumor is uw darmen. Het is daarom belangrijk om altijd naar de huisarts te gaan als men last heeft van bloed bij de ontlasting. De huisarts kan vaststellen of aambeien inderdaad de oorzaak zijn of voorstellen om verder onderzoek te doen.

Diagnose
In de meeste gevallen kan de diagnose ‘aambeien' gesteld worden door de huisarts. De huisarts kan de anus bekijken en onderzoeken. Hij zal dan met een gehandschoende vinger de anus inwendig en uitwendig onderzoeken (rectaal toucher). Soms zal de huisarts gebruik maken van een kijkbuisje, om de binnenkant van de anus en de endeldarm te onderzoeken. Dit wordt een proctoscopie genoemd. De huisarts kan voor een proctoscopie ook verwijzen naar het ziekenhuis.

Behandeling
Als de diagnose ‘aambeien' is gesteld zal de arts in eerste instantie enkele leef- en voedingsadviezen geven. Hierdoor zullen in veel gevallen de klachten verdwijnen.

Bij aanhoudende klachten kan de arts zalf of zetpillen voorschrijven tegen de pijn en/of de jeuk. Veel van deze middelen zijn ook bij de apotheek of drogist te koop. Wees voorzichtig met gebruik van deze middelen, wanneer deze niet door de arts zijn voorgeschreven. Het is verstandig om bij langdurig gebruik te overleggen met de arts of apotheker.

Als men aanhoudend last heeft van klachten die (waarschijnlijk) door aambeien veroorzaakt worden, is het verstandig naar de huisarts te gaan.

Medicijnen die bij aambeien voorgeschreven kunnen worden, zijn:

  • Zalf of zetpillen met lidocaïne
    Deze werken plaatselijk verdovend en dus pijnstillend.
  • Zalf of zetpillen met zink
    Ook deze verminderen de pijn en jeuk, en kunnen er mogelijk voor zorgen dat de aambeien iets verschrompelen.

Wanneer de voedingsadviezen, leefadviezen en medicijnen niet voldoende helpen, kan de huisarts men doorverwijzen naar een specialist. Er zijn verschillende behandelingen mogelijk om aambeien te verwijderen. De meest gangbare ingrepen worden poliklinisch gedaan.

De verschillende behandelingsmogelijkheden bij aambeien zijn:

  • Afbinden
    Het afbinden van de aambeien is de gebruikelijke methode. Hierbij worden de uitgezakte aambeien met behulp van een rubberen elastiekje afgebonden. Dit wordt ook een ‘rubberbandligatie' genoemd. Na zeven tot tien dagen na de behandeling vallen de afgestorven aambeien af. Het wondje geneest met een klein litteken. De eerste dagen na de ingreep kan de patiënt een wee of pijnlijk gevoel onder in de buik hebben. Soms is nog een tweede of derde behandeling nodig.
  • Dichtschroeien
    Een ander methode is het dichtschroeien van de bloedvaatjes in de aambei met behulp van infrarood licht. Ook dit zorgt ervoor dat de aambeien afsterven.
  • Inspuiten
    Een derde mogelijkheid is het inspuiten van een irriterende vloeistof, onder het slijmvlies. Als reactie hierop verschrompelen de aambeien.

Soms is een operatie noodzakelijk om een (hele grote) aambei te verwijderen.

Terug

Bron: MLDS

NZG Medisch Informatie

NZG Nieuwsoverzicht Medisch