Bijna 200 honderd vrouwen behandeld met zaad van Deense donor met kankergen
Bijna 200 vrouwen in heel Europa hebben een kindje gekregen met een Deense donor met een kankergen. Eerder dit jaar zou het om 67 kinderen uit acht Europese landen gaan, waaronder twee vrouwen uit Nederland. Zeker tien donorkinderen hebben al kanker gekregen, waarvan enkelen ook al zijn overleden. Dit melden NOS en de Telegraaf.
Groot Europees onderzoek van dertien Europese publieke omroepen, waaronder Nieuwsuur/NOS wijst dit uit. De Deense spermabank European Sperm Bank is gevraagd om ouders en kinderen die nog niet zijn gevonden, te vinden. Maar dat weigert deze uit privacyoverwegingen. De donor zelf is niet ziek, maar draag in een deel van zijn zaadcellen het kankergen. Het is onduidelijk hoe groot de kans precies is op het ervan van deze mutatie, maar onderzoekers gaan uit van maximaal 50 procent. En áls zij dat gen dus wel dragen, is de kans op kanker enorm groot. De kans dat ze dan kanker krijgen is 80 tot 90 procent. “Vaak al op jonge leeftijd”, zegt hoogleraar klinische genetica Wendy van Zelst-Stams.
Van de zeker tien donorkinderen bij wie kanker is ontdekt, hebben enkelen ook al meerdere vormen van kanker gehad. Bekend is dat twee baby’s in België nog tijdens de zwangerschap zijn overleden.
Donornaam en -nummer bekendgemaakt
Ondanks dat de Deense spermabank weigert gegevens openbaar te maken van de man, heeft het ministerie van Volksgezondheid in België wel zijn donornaam en -nummer gepubliceerd. Het gaat om een man met de alias Kjeld en donornummer 7069. Deze gegevens worden nu breed bekend gemaakt door de omroepen, om de opsporing van kinderen met een mogelijke mutatie te versnellen. Het zaad van de donor is tussen 2006 en 2023 verkocht door de Deense spermabank. Deze zette donatie vanuit Kjeld in 2020 tijdelijk stop, toen een van de kinderen een kankerdiagnose bleek te hebben. Maar omdat genetische tests niets aantoonden, werd zijn sperma daarna toch weer verkocht. Pas nadat in 2023 uit meerdere tests blijkt dat de donor een kankergen draagt, is hij permanent uit de spermabank geweerd.
Hoewel er in Nederland geen klinieken zijn geweest die de sperma van de man hebben afgenomen, heeft België dat wel uitgebreid gedaan. Hierdoor zijn toch twee Nederlandse vrouwen met zijn zaad geïnsemineerd. Of zij ook het kankergen dragen, is niet bekend.