Hoe gevaarlijk is geelzucht bij een baby? 

Geelzucht bij baby’s betekent soms niet alleen dat ze geelzien. Te hoge bilirubinewaardes kunnen namelijk leiden tot ernstige complicaties. In dit artikel leggen we daarom uit wat geelzucht is, hoe het ontstaat, wat de gevaren zijn en hoe je het kunt behandelen. Hoe eerder je geelzucht ontdekt, hoe kleiner de kans op verdere gezondheidsproblemen. 

Wat is geelzucht bij een baby? 

Ongeveer 80 procent van de baby’s in Nederland krijgt in de eerste week van hun leven te maken met geelzucht. Hun ogen en huid kleuren geel door een te veel aan het stofje bilirubine in het bloed. Bij de meesten verdwijnt dit vanzelf, maar 3 tot 5 procent van de baby’s moet behandeld worden. 

Het geelzien bij geelzucht is natuurlijk het belangrijkste symptoom, maar soms ziet het blote oog niet alles. Let daarom ook op ontkleurde ontlasting (witgele poep), donkere urine, sufheid, prikkelbaarheid, aangetaste spierspanning of sufheid. Merk je deze symptomen op, dan is het belangrijk om de huisarts in te schakelen, want dan kan behandeling nodig zijn. 

Oorzaken geelzucht baby

Aan geelzucht is in de meeste gevallen een normaal lichamelijke oorzaak toe te schrijven, maar er kunnen ook andere risicofactoren spelen. Zo kunnen baby’s met een abnormale bloedafbraak, door een verschillende bloedgroep tussen moeder en kind, ook geelzien. Kinderen met een bloedziekte hebben ook een abnormale bloedafbraak en lopen daardoor risico op geelzucht. Premature baby’s, baby’s met blauwe plekken of bloeduitstortingen door de bevalling en baby’s met afgesloten galwegen hebben grotere kans op geelzucht. Tot slot zijn infecties en stofwisselingsziekten ook twee belangrijke risicofactoren. 

In de meeste van bovenstaande gevallen geldt dat een baby zeer waarschijnlijk naar het ziekenhuis moet voor behandeling. 

Hoe gevaarlijk kan geelzucht worden?

Gelukkig is geelzucht vaak ongevaarlijk. Maar een zeer hoog bilirubinegehalte in het bloed dat onbehandeld blijft, kan ernstige complicaties opleveren. Baby’s kunnen permanente hersenschade (kernicterus) oplopen door niet-behandelde geelzucht. In Nederland komt dit alleen nog in zeer zeldzame gevallen voor. Baby’s die helaas te laat worden behandeld, kunnen een verstandelijke beperking of cerebrale parese krijgen of gehoorverlies oplopen.

Het is tijdens de kraamweek dus belangrijk dat de kraamverzorgende dagelijks onderzoekt of er symptomen zijn die te maken hebben met geelzucht. De beoordeling van geelzucht thuis vindt nog altijd met het blote oog plaats. In het Erasmus MC onderzoeken ze daarom de effectiviteit van een huidmeter die bilirubinegehaltes meet. Deze blijkt 30 procent meer baby’s met geelzucht op te sporen die behandeling nodig hebben dan het blote oog ziet. 

Zeker bij baby’s met een donkere huidskleur is het soms lastig te beoordelen of er sprake is van geelzucht. De huidmeter kan volgens onderzoekers van grote meerwaarde zijn in multiculturele wijken. Zij pleiten er daarom voor dat verloskundigenpraktijken daar in de toekomst mee gaan werken. 

Behandeling geelzucht

Baby’s met een te hoog bilirubinegehalte krijgen thuis of in het ziekenhuis fototherapie. Daarbij liggen ze onder een blauwe UV-lamp met een brilletje op. De lever kan hierdoor de bilirubine afbreken, waardoor de geelzucht verdwijnt. Het komt voor dat fototherapie niet effectief is. Dan is een wisseltransfusie nodig, waarbij het ziekenhuis bloed van de baby wisselt met donorbloed.