Miljarden naar ouderenzorg, maar kwaliteit blijft onzichtbaar
Nederland geeft jaarlijks zo’n 20 miljard euro uit aan ouderenzorg, maar inzicht in de kwaliteit ontbreekt. Sinds de invoering van een nieuwe kwaliteitsstandaard hoeven verpleeghuizen geen cijfers meer te publiceren over veiligheid en incidenten. Organisaties bepalen zelf hoe ze rapporteren – vaak met vage kwaliteitsbeelden, variërend van animaties tot podcasts. Dit meldt Follow the Money.
Achtergrond
Tien jaar geleden kwam de ouderenzorg hoog op de politieke agenda na schrijnende verhalen uit verpleeghuizen. Er volgde een wettelijk kader met duidelijke eisen en verplichte rapportages. Die regels zijn inmiddels vervangen door het zogenoemde Kompas, opgesteld door zorgkoepels en verzekeraars. Het doel was kosten besparen en het personeelstekort verlichten, maar patiëntenorganisaties stapten uit het overleg omdat zij geen zicht meer hebben op de kwaliteit.
Kritiek op het Kompas
Belangenorganisaties waarschuwen dat ouderen en hun families afhankelijk zijn van de openheid van instellingen. Cijfers over medicatiefouten, doorligwonden of valincidenten worden niet langer openbaar gemaakt. Onderzoeken bevestigen dat kwaliteitsbeelden moeilijk te vergelijken zijn en dat concrete uitkomsten vaak ontbreken. Dit wekt de indruk van selectieve rapportage.
Financiële druk en commerciële initiatieven
De koerswijziging van het kabinet Rutte IV, verpakt in het WOZO-programma, moest 350 miljoen euro per jaar besparen. Tegelijkertijd betreden steeds meer commerciële partijen de ouderenzorg, wat volgens deskundigen spanning veroorzaakt tussen kwaliteit en winst. Artsen en belangenverenigingen signaleren dat goede zorg onder druk staat, terwijl investeerders rendement zoeken.
Onzekere toekomst
Zorgorganisaties en brancheverenigingen verdedigen het Kompas en stellen dat cijfers alleen geen volledig beeld geven. Toch blijft de kritiek dat er onvoldoende transparantie is en dat ouderen niet weten waar de zorg goed functioneert. Patiëntenvertegenwoordigers benadrukken dat de miljarden die jaarlijks worden uitgegeven onvoldoende gekoppeld zijn aan aantoonbare kwaliteit.
