Wat gebeurt er als de zorg gezondheid in plaats van ziekte als uitgangspunt neemt?
Steeds meer zorg- en welzijnsorganisaties, gemeenten en GGD’en werken met een ‘breed gezondheidsconcept’, waarbij ‘ziek zijn’ niet langer centraal staat maar juist wat iemand nog wél kan. Het RIVM volgde twee jaar lang drie regio’s om te zien hoe de manier van werken werd aangepast en wat de ervaringen waren. Inwoners, (zorg)professionals, beleidsmakers en bestuurders zijn enthousiast, maar zien ook nog uitdagingen. Dit meldt het RIVM.
De zorg staat door personeelstekort, vergrijzing en hogere uitgaven onder grote druk. Een mogelijke bijdrage aan een oplossing is om ‘gezondheid’ als uitgangspunt te nemen in plaats van ‘ziekte’. Dus: hoe blijven mensen zo lang mogelijk gezond, wat kan iemand nog wél en wat geeft hun leven zin? Door in een gesprek ook naar andere aspecten van iemands leven te vragen, komen soms ook andere oplossingen naar boven, zoals het doen van vrijwilligerswerk tegen eenzaamheid.
Bewuster met gezondheid bezig
Voor dit onderzoek volgde het RIVM provincie Flevoland, gemeente Texel en de Utrechtse wijken Leidsche Rijn-Vleuten de Meern. De betrokkenen daar zien de toegevoegde waarde van deze nieuwe manier van werken. Organisaties en professionals konden elkaar beter vinden en makkelijker activiteiten opzetten om de gezondheid van inwoners te verbeteren. Professionals ervaarden meer werkplezier als zij deze ‘brede kijk’ gebruikten bij het werken met inwoners of patiënten. Inwoners merkten dat zij bewuster met hun gezondheid bezig zijn en meer regie hebben. Deze manier van werken en breder naar gezondheid kijken, is wel een proces dat veel tijd vraagt. Ook zijn de resultaten niet direct zichtbaar. De regio’s willen daarom graag van elkaars ervaringen leren en kennis uitwisselen.
Toepassen in de praktijk
Zeven elementen vergroten de kans van slagen van de toepassing van een breed gezondheidsconcept. Dit zijn: draagvlak bij alle betrokken organisaties, een duidelijke focus in de aanpak en professionals van verschillende organisaties die elkaar kennen. Verder is het belangrijk dat organisaties werken vanuit de behoeften en mogelijkheden van inwoners. Voldoende geld en een faciliterende organisatiestructuur zijn belangrijke randvoorwaarden. Daarnaast helpt het om ervoor te zorgen dat inwoners op verschillende manieren in aanraking komen met ‘gezond leven’, bijvoorbeeld via werk en onderwijs, aldus onderzoekers van het RIVM.
Door: Nationale Zorggids
