Vijf keer meer diabetes bij mensen met ernstig overgewicht
Het aantal mensen met diabetes in Nederland is al tien jaar stabiel, maar de verschillen tussen groepen zijn groot. In 2024 gaf 1 procent van de Nederlanders aan diabetes type 1 te hebben en 4 procent type 2, blijkt uit de Gezondheidsenquête van het CBS, RIVM en het Voedingscentrum. Vooral na het vijftigste levensjaar stijgt het aantal mensen met type 2 fors. Dit meldt het CBS.
Onder de 50 jaar heeft nog geen 1 procent diabetes type 2, maar bij 75-plussers loopt dat op tot 14 procent. De invloed van overgewicht is daarbij duidelijk: mensen met obesitas hebben vijf keer zo vaak diabetes type 2 als mensen zonder overgewicht. Van de 65-plussers met obesitas kampt 17 procent met de ziekte, tegenover 8 procent bij ouderen met een gezond gewicht. Overgewicht, en vooral ernstig overgewicht, verhoogt de kans op diabetes omdat vetophoping de werking van insuline verstoort. Die hormoonverstoring kan de bloedsuikerspiegel langdurig ontregelen.
Groter risico op hartproblemen
Mensen met diabetes lopen bovendien meer kans op hart- en vaatziekten. Van de diabeten boven de 50 jaar heeft 14 procent hart- of vaatproblemen, terwijl dat bij leeftijdsgenoten zonder diabetes 6 procent is. Andersom geldt dat frisdrank drinken een risicofactor is voor het ontwikkelen van diabetes typ 2. Tegelijkertijd heeft de ziekte invloed op iemands dieet. Toch drinken diabeten van 50 jaar en ouder nog altijd twee glazen suikerhoudende dranken per week, tegen drie glazen bij mensen zonder diabetes. Toch zegt driekwart van hen zelden of nooit suikerhoudende dranken te drinken. Al gaat er vaak ook niet genoeg groente en fruit in.
Geen oorzaak en gevolg
Het CBS benadrukt dat de cijfers alleen verbanden laten zien. Overgewicht vergroot de kans op diabetes, maar diabetes kan ook invloed hebben op het gewicht en de leefstijl. Andere factoren, zoals erfelijkheid of medicijngebruik, spelen eveneens een rol. Maar in dit onderzoek zijn er geen uitspraken mogelijk over oorzaak en gevolg.
